Wetshistoriek

Oorspronkelijk artikel van 1980.

Lees meer

Rechtspraak en adviezen

Bekendmaking en inwerkingtreding: algemeen

Advies van de Raad van State van 30 augustus 2016 over een voorontwerp van decreet van het Vlaamse Gewest ‘houdende instemming met het Internationaal Verdrag van 1990 inzake de voorbereiding op, de bestrijding van en de samenwerking bij olieverontreiniging, gedaan te Londen op 30 november 1990, en het Protocol van 2000 inzake de voorbereiding op, de bestrijding van en de samenwerking bij de voorvallen van verontreiniging door schadelijke en potentieel gevaarlijke stoffen, gedaan te Londen op 15 maart 2000’, Parl.St. Vlaams Parlement 2016-2017, nr. 924/1

Blz. 33:

“ALGEMENE OPMERKING

3. ...

Krachtens artikel 190 van de Grondwet is alleen de wetgever bevoegd om te bepalen in welke vorm wetten en verordeningen bekendgemaakt moeten worden opdat ze verbindend zijn. Krachtens artikel 55 van de bijzondere wet van 8 augustus 1980 worden de decreten na hun afkondiging in het Belgisch Staatsblad bekendgemaakt, terwijl artikel 56 van de bijzondere wet van 8 augustus 1980 bepaalt dat de decreten verbindend zijn de tiende dag na die van deze bekendmaking, tenzij zij een andere termijn bepalen. Volgens het Hof van Cassatie is artikel 190 van de Grondwet van overeenkomstige toepassing op internationale akten, zodat verdragen niet aan particulieren kunnen worden tegengeworpen zolang ze niet integraal in het Belgisch Staatsblad zijn bekendgemaakt​ Voetnoot 2 van het geciteerde advies: Cass. 11 december 1953, Arr.Verbr. 1954, 252; Cass. 19 maart 1981, Arr. Cass. 1980-81, 808 en JT 1982, 565-567, noot J. VERHOEVEN.."

Zie, in dezelfde zin:

Advies van de Raad van State van 25 mei 2016 over een voorontwerp van decreet ‘portant assentiment à la Convention internationale de 1990 sur la préparation, la lutte et la coopération en matière de pollution par les hydrocarbures, faite à Londres le 30 novembre 1990 et au Protocole de 2000 sur la préparation, la lutte et la coopération contre les événements de pollution par les substances nocives et potentiellement dangereuses, fait à Londres le 15 mars 2000’, Parl.St. Waals Parlement 2016-2017, nr. 655/1, blz. 8

Lees meer

Advies van de Raad van State van 26 september 2016 over een voorontwerp van decreet van het Vlaamse Gewest ‘houdende instemming met de Overeenkomst die is aangenomen op de 21ste Conferentie van Partijen bij het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering, gedaan te Parijs op 12 december 2015’, Parl.St. Vlaams Parlement 2016-2017, nr. 925/1

Blz. 29:

“4. ...

Krachtens artikel 190 van de Grondwet is alleen de wetgever bevoegd om te bepalen in welke vorm wetten en verordeningen bekendgemaakt moeten worden opdat ze verbindend zijn. Artikel 56 van de bijzondere wet van 8 januari 1980 bepaalt dat decreten verbindend zijn de tiende dag na die van hun bekendmaking in het Belgisch Staatsblad, tenzij zij een andere termijn bepalen. Volgens het Hof van Cassatie is die bepaling van de Grondwet van overeenkomstige toepassing op internationale akten, zodat verdragen niet aan particulieren kunnen worden tegengeworpen zolang ze niet integraal in het Belgisch Staatsblad zijn bekendgemaakt Voetnoot 5 van het geciteerde advies: Cass. 11 december 1953, Arr.Verbr. 1954, 252; Cass. 19 maart 1981, Arr. Cass. 1980-81, 808 en JT 1982, 565-567, noot J. VERHOEVEN..

Zie, in dezelfde zin:

Advies van de Raad van State van 22 september 2016 over een voorontwerp van decreet ‘portant assentiment à l’accord de Paris, adopté à Paris, le 12 décembre 2015’, Parl.St. Waals Parlement 2016-2017, nr. 666/1, blz. 12;

Advies van de Raad van State van 27 januari 2017 over een voorontwerp van decreet van het Vlaamse Gewest ‘houdende instemming met de wijzigingen aan het Protocol inzake persistente organische verontreinigende stoffen, met bijlagen, bij het Verdrag van 1979 betreffende grensoverschrijdende luchtverontreiniging over lange afstand, gedaan op 18 december 2009 te Genève’, Parl.St. Vlaams Parlement 2016-2017, nr. 1191/1, blz. 36;

Advies van de Raad van State van 18 november 2015 over een voorontwerp van decreet ‘portant assentiment à l’Accord sur la création d’un espace aérien commun entre l’Union européenne et ses États membres, d’une part, et la Géorgie, d’autre part, fait à Bruxelles le 2 décembre 2010’, Parl.St. Waals Parlement 2015-2016, nr. 380/1, blz. 69.

Lees meer
Gebruikelijke termijn van inwerkingtreding

Advies van de Raad van State van 13 maart 2015 over een voorontwerp van decreet 'tot wijziging van het decreet van 27 april 2007 betreffende het hergebruik van overheidsinformatie', Parl.St. Vlaams Parlement 2014-2015, nr. 340/1

Blz. 59:

"Luidens artikel 17 van het ontwerp zal het aan te nemen decreet in werking treden op de dag waarop het in het Belgisch Staatsblad wordt bekendgemaakt. Tenzij er een bijzondere reden is om af te wijken van de gebruikelijke termijn van inwerkingtreding van decreten (artikel 56 van de bijzondere wet van 8 augustus 1980 ‘tot hervorming der instellingen’: de tiende dag na de bekendmaking ervan in het Staatsblad), moet dat artikel worden weggelaten. De stellers van het ontwerp zullen er in elk geval over moeten waken dat de ontworpen regeling tijdig wordt bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad."

Lees meer

Advies van de Raad van State van 27 augustus 2015 over een voorontwerp van decreet ‘houdende diverse maatregelen inzake de herstructurering van het beleidsdomein Economie, Wetenschap en Innovatie', Parl.St. Vlaams Parlement 2014-2015, nr. 477/1

Blz. 156:

"Tenzij er een specifieke reden bestaat om af te wijken van de gebruikelijke termijn van inwerkingtreding van decreten, vastgesteld bij artikel 56 van de bijzondere wet van 8 augustus 1980, dient te worden afgezien van de onmiddellijke inwerkingtreding, teneinde eenieder een redelijke termijn te geven om kennis te nemen van de nieuwe bepalingen."

Lees meer

Advies van de Raad van State van 15 juni 2015 over een voorontwerp van decreet ‘portant diverses mesures relatives à l’enseignement obligatoire, à la culture, à la santé, à l’Académie de Recherche et d’Enseignement supérieur, au financement de l’enseignement supérieur universitaire et non universitaire et à la garantie de la Communauté française’, Parl.St., Parlement van de Franse Gemeenschap 2014-2015, nr. 147/1

Blz. 33:

« 1. L’article 28 de l’avant-projet est rédigé comme suit : « Le présent décret entre en vigueur à la date de sa signature, à l’exception des articles 6 à 12 qui produisent leurs effets au 1er septembre 2015 et des articles 19 à 22 qui produisent leurs effets au 1er janvier 2015 ».

2. Il ne se conçoit pas que le décret entre en vigueur « à la date de sa signature » car une telle formulation conduit à donner un caractère rétroactif au décret en le faisant entrer de manière générale en vigueur à une date qui nécessairement précède celle de sa publication au Moniteur belge.

Par ailleurs, il y a lieu de rappeler que l’article 190 de la Constitution prévoit qu’aucune loi ni aucun arrêté « n’est obligatoire qu’après avoir été publié dans la forme déterminée par la loi ».

L’article 56 de la loi spéciale du 8 août 1980 ‘de réformes institutionnelles’ dispose quant à lui que « [l]es décrets sont obligatoires le dixième jour après celui de leur publication au Moniteur belge, à moins qu’ils n’aient fixé un autre délai. »

Lees meer

Advies van de Raad van State van 16 juni 2016 over een voorontwerp van decreet ‘portant diverses dispositions en matière d'enseignement’, Parl.St. Parlement van de Franse Gemeenschap 2015-2016, nr 310/1

Blz. 29:

« Pour le surplus, concernant l’entrée en vigueur le jour de sa publication au Moniteur belge, il faut rappeler qu’à moins d’une raison spécifique justifiant une dérogation au délai usuel d’entrée en vigueur, fixé par l’article 56 de la loi spéciale du 8 août 1980 ‘de réformes institutionnelles’, il faut renoncer, en principe, à l’entrée en vigueur immédiate afin d’accorder à chacun un délai raisonnable pour prendre connaissance des nouveaux règles. »

Lees meer

Toelichting

Wetgeving van de gemeenschappen en gewesten

De bekendmaking en de inwerkingtreding van decreten van de gemeenschappen en de gewesten worden geregeld in de artikelen 22, 55 en 56 van de bijzondere wet van 8 augustus 1980 tot hervorming der instellingen, en de artikelen 47 en 48 van de wet van 31 december 1983 tot hervorming der instellingen voor de Duitstalige Gemeenschap.

De bekendmaking en de inwerkingtreding van ordonnanties van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en de Gemeenschappelijke Gemeenschapscommissie worden geregeld in de artikelen 8, 32 en 33 en de artikelen 69, tweede lid en 73, § 2 van de bijzondere wet van 12 januari 1989 met betrekking tot de Brusselse instellingen.

De bekendmaking en de inwerkingtreding van besluiten van de regeringen van de gemeenschappen en de gewesten worden geregeld in de artikelen 22 en 84 van de bijzondere wet van 8 augustus 1980 tot hervorming der instellingen, de artikelen 8 en 39 van de bijzondere wet van 12 januari 1989 met betrekking tot de Brusselse instellingen en artikel 53 van de wet van 31 december 1983 tot hervorming der instellingen voor de Duitstalige Gemeenschap.

De bekendmaking en de inwerkingtreding van verordeningen en besluiten van de gemeenschapscommissies wordt geregeld door de artikelen 39 en 70bis van de bijzondere wet van 12 januari 1989 met betrekking tot de Brusselse instellingen.

Federale wetgeving

De wet van 31 mei 1961 betreffende het gebruik der talen in wetgevingszaken, het opmaken, bekendmaken en inwerkingtreden van wetten en verordeningen (BS 21 juni 1961) regelt de wijze van bekendmaking van de wetten in het Belgisch Staatsblad.

Artikel 56, § 1 van de wetten van 18 juli 1966 op het gebruik van de talen in bestuurszaken (BS 2 augustus 1966) regelt de wijze van bekendmaking van de koninklijke en ministeriële besluiten.

Wetten, koninklijke en ministeriële besluiten zijn verbindend in het gehele Rijk de tiende dag na die van hun bekendmaking, tenzij een andere termijn is bepaald.

Volgens het Hof van Cassatie geldt artikel 190 naar analogie voor internationale akten.

De bekendmaking is een noodzakelijke voorwaarde om normen verbindend te maken.

Lees meer

Relevante regelgeving

Zie ook